Question:

'परस्परं सूचीद्वयं मेलयत । 
A. विश्वनाथः - I. रीतिरात्मा काव्यस्य 
B. कुन्तकः - II. वाक्यं रसात्मकं काव्यम् 
C. वामनः - III. काव्यस्यात्मा ध्वनिः 
D. आनन्दवर्धनः - IV. वक्रोक्तिकाव्यजीवितम् 
अधः प्रदत्तेषु विकल्पेषु समुचितम् उत्तरं चिनुत 
 

Show Hint

आनन्दवर्धन को ध्वनि सिद्धांत का प्रवर्तक माना जाता है।
Updated On: Jun 29, 2026
  • A-I, B-II, C-III, D-IV
  • A-II, B-IV, C-I, D-III
  • A-III, B-II, C-IV, D-I
  • A-IV, B-III, C-I, D-II
Show Solution
collegedunia
Verified By Collegedunia

The Correct Option is B

Solution and Explanation

Concept:
संस्कृत काव्यशास्त्र में विभिन्न आचार्यों ने काव्य के स्वरूप संबंधी सिद्धांत दिए हैं।

Step 1:
विश्वनाथः का सिद्धांत पहचानिए। विश्वनाथ ने कहा: \[ \text{वाक्यं रसात्मकं काव्यम्} \] अतः: \[ A \rightarrow II \]

Step 2:
कुन्तकः का सिद्धांत पहचानिए। कुन्तक वक्रोक्ति सिद्धांत के प्रवर्तक हैं। \[ \text{वक्रोक्तिकाव्यजीवितम्} \] अतः: \[ B \rightarrow IV \]

Step 3:
वामनः का सिद्धांत पहचानिए। वामन ने कहा: \[ \text{रीतिरात्मा काव्यस्य} \] अतः: \[ C \rightarrow I \]

Step 4:
आनन्दवर्धनः का सिद्धांत पहचानिए। आनन्दवर्धन ध्वनि सिद्धांत के प्रवर्तक हैं। \[ \text{काव्यस्यात्मा ध्वनिः} \] अतः: \[ D \rightarrow III \]

Step 5:
अंतिम मिलान लिखिए। \[ A-II,\; B-IV,\; C-I,\; D-III \]

Step 6:
निष्कर्ष। अतः सही उत्तर है: \[ \boxed{A-II,\; B-IV,\; C-I,\; D-III} \]
Was this answer helpful?
0
0