कडक शिस्त आणि संवेदनशीलता यांचा संगम म्हणजे 'लेफ्टनंट स्वाती महाडिक' हे विधान स्पष्ट करा.
संकल्पना: लेफ्टनंट स्वाती महाडिक या धैर्य, देशभक्ती आणि संवेदनशीलतेचे प्रेरणादायी उदाहरण आहेत. सैन्यातील कडक शिस्त पाळत असतानाच त्यांनी मानवी भावनांची जपणूक केली. त्यामुळे त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात शिस्त आणि संवेदनशीलता यांचा सुंदर संगम दिसतो.
विधानाचे स्पष्टीकरण: 1. सैनिकी शिस्तीचे पालन: लेफ्टनंट स्वाती महाडिक यांनी कठोर प्रशिक्षण घेतले आणि सैन्याच्या नियमांचे काटेकोर पालन केले. आव्हानात्मक परिस्थितीतही त्यांनी धैर्याने कर्तव्य पार पाडले.
2. कर्तव्यनिष्ठा आणि धैर्य: पतीच्या बलिदानानंतरही त्यांनी खचून न जाता सैन्यात प्रवेश करून देशसेवेचा मार्ग स्वीकारला. ही त्यांची जिद्द आणि कर्तव्यभावना दाखवते.
3. संवेदनशील मन: कडक शिस्तीत राहूनही त्यांच्या मनात कुटुंबाविषयी प्रेम, सहकाऱ्यांबद्दल जिव्हाळा आणि देशाबद्दल अपार भावना होत्या. त्यांच्या निर्णयांमध्ये मानवी मूल्यांची जाणीव दिसते.
4. प्रेरणादायी व्यक्तिमत्त्व: त्यांनी दाखवून दिले की कठोरता आणि कोमलता या एकत्र नांदू शकतात. त्यामुळे त्या अनेकांसाठी प्रेरणास्थान ठरल्या.
निष्कर्ष: लेफ्टनंट स्वाती महाडिक यांच्या व्यक्तिमत्त्वात सैनिकी शिस्तीची कठोरता आणि मानवी भावनांची कोमलता यांचा सुंदर मिलाफ दिसतो. म्हणूनच ‘कडक शिस्त आणि संवेदनशीलता यांचा संगम म्हणजे लेफ्टनंट स्वाती महाडिक’ हे विधान पूर्णपणे समर्पक ठरते.
उपोषणाची बातमी चाळीत जाहीर झाल्यावर कानांवर येणारी वाक्ये लिहा.
(i).........
उपोषणाची बातमी चाळीत जाहीर झाल्यावर कानांवर येणारी वाक्ये लिहा.
(ii).......
माझ्या खाजगी उपोषणाची हकीकत चाळीत जाहीर झाली आणि येताजाता ही माझी 'नाही ती भानगड' आहे, उगीच 'हात दाखवून अवलक्षण' आहे, 'पेललं नाही तेव्हा खाजगी झालं!' अशी वाक्ये माझ्या कानांवर येऊ लागली; पण मी कोणत्याही टीकेला भीक घालणार नव्हतो. 'एकशे एक्क्याऐंशी पौंड. ' रात्रंदिवस ते कार्ड माझ्या डोळ्यांपुढे नाचत होते. वजन कमी झाले पाहिजे, या विचाराने माझी झोप उडाली. झोप कमी झाली तर वजन उतरते या विचाराने मला त्याचेही काही वाटत नव्हते. मी पूर्वीसारखा गाढ झोपत नाही यावर धर्मपत्नीचा मात्र अजिबात विश्वास नव्हता. "घोरत तर असता रात्रभर !" अशासारखी दुरुत्तरे ती मला करत असे. “दोन महिन्यांत पन्नास पौंड वजन कमी करून दाखवीन तर खरा!" अशी भीष्मप्रतिज्ञा करून मी आहारशास्त्रावरच्या पुस्तकात डोके घालू लागलो. प्रोटीनयुक्त पदार्थ, चरबीयुक्त द्रव्ये वगैरे शब्दांबद्दलची माझी आस्था वाढू लागली. साऱ्या ताटांतले पदार्थ मला न दिसता नुसत्या ‘कॅलरीज' मला दिसू लागल्या आणि आनंदाची गोष्ट अशी, की वजन उतरवण्याच्या शास्त्रात पारंगत झालेले तज्ज्ञ मला रोज डझनवारीने भेटू लागले.
कार्डवर दाखवलेले वजन :
माझ्या खाजगी उपोषणाची हकीकत चाळीत जाहीर झाली आणि येताजाता ही माझी 'नाही ती भानगड' आहे, उगीच 'हात दाखवून अवलक्षण' आहे, 'पेललं नाही तेव्हा खाजगी झालं!' अशी वाक्ये माझ्या कानांवर येऊ लागली; पण मी कोणत्याही टीकेला भीक घालणार नव्हतो. 'एकशे एक्क्याऐंशी पौंड. ' रात्रंदिवस ते कार्ड माझ्या डोळ्यांपुढे नाचत होते. वजन कमी झाले पाहिजे, या विचाराने माझी झोप उडाली. झोप कमी झाली तर वजन उतरते या विचाराने मला त्याचेही काही वाटत नव्हते. मी पूर्वीसारखा गाढ झोपत नाही यावर धर्मपत्नीचा मात्र अजिबात विश्वास नव्हता. "घोरत तर असता रात्रभर !" अशासारखी दुरुत्तरे ती मला करत असे. “दोन महिन्यांत पन्नास पौंड वजन कमी करून दाखवीन तर खरा!" अशी भीष्मप्रतिज्ञा करून मी आहारशास्त्रावरच्या पुस्तकात डोके घालू लागलो. प्रोटीनयुक्त पदार्थ, चरबीयुक्त द्रव्ये वगैरे शब्दांबद्दलची माझी आस्था वाढू लागली. साऱ्या ताटांतले पदार्थ मला न दिसता नुसत्या ‘कॅलरीज' मला दिसू लागल्या आणि आनंदाची गोष्ट अशी, की वजन उतरवण्याच्या शास्त्रात पारंगत झालेले तज्ज्ञ मला रोज डझनवारीने भेटू लागले.
लेखकाची आस्था वाढू लागलेले शब्द
\(\downarrow\)
.............
\(\downarrow\)
.............
स्वमत:
वजन कमी करण्यासाठी लेखकाने केलेले प्रयत्न तुमच्या शब्दांत लिहा.
स्वत:
तुम्हाला अभिप्रेत असलेली आदर्श विचारांची गुणविशेषे लिहा.
ज्ञानाच्या आधारावर सुचनुसार कृती करा:
चौकटी पूर्ण करा:
(i) मावळ्याने राहण्याचे ठिकाण $\rightarrow$ \(\underline{\hspace{3cm}}\)
(ii) मावळ्यांना लेखणे दिलेली भेट $\rightarrow$ \(\underline{\hspace{3cm}}\)
(iii) शोपडयुहे तालवते शाड $\rightarrow$ \(\underline{\hspace{3cm}}\)
(iv) नुकत्याच तुकडयाच्या महोबाही अस्तोळी $\rightarrow$ \(\underline{\hspace{3cm}}\)
कोण ते लिहा:
(i) रेशमवासींसी माहिती धेंणारा - \(\underline{\hspace{3cm}}\)
(ii) चंद्रेरी पाय असलेला - \(\underline{\hspace{3cm}}\)
स्वत:
'लोबळ वाणीचे दुष्परिणाम' तुमच्या शब्दात लिहा.
आकृती पूर्ण करा:
विनोबा यांच्या पत्रातून घडवलेले व अहिंसात्मक दान करण्याचे परिणाम