Question

खालील आकृतीचे निरीक्षण करून किरणांचे नावे लिहा : 

किरण AB, किरण CD, किरण GH 
 

Hint:

हवेतून काचेमध्ये जाताना किरण सामान्याकडे वाकतो, आणि काचेमधून हवेत जाताना सामान्यापासून दूर वाकतो.

Answer 1

Step 1: आकृती समजून घेणे.
दिलेल्या आकृतीत PQRS हे काचेचे पटल (Glass slab) दाखवले आहे. किरण AB हा हवेमधून काचेच्या पटलावर पडणारा किरण आहे. तो P बिंदूवर आपातीत होतो.

Step 2: अपवर्तनाचा टप्पा.
हवेतून काचेच्या माध्यमात जाताना किरण वाकतो. काचेच्या आत वाकलेला किरण CD हा अपवर्तित किरण आहे.

Step 3: उद्गमनाचा टप्पा.
किरण काचेच्या पटलातून पुन्हा हवेमध्ये बाहेर पडताना M बिंदूपाशी वाकतो. बाहेर आलेला किरण GH हा उद्गामी किरण आहे.

Step 4: निष्कर्ष.
\[\begin{array}{rl} \bullet & \text{किरण AB — आपाती किरण} \\ \bullet & \text{किरण CD — अपवर्तित किरण} \\ \bullet & \text{किरण GH — उद्गामी किरण} \\ \end{array}\]