Question

प्रदत्तविकल्पेभ्य: उचितम् उपपद-विभक्तिरूपं चिनुत । (केवलं प्रश्नचतुष्टयम्)
___ अन्ते च वारि अमृतं भवति ।

• A. भोजनस्य
• B. भोजनेन
• C. भोजनात्
• D. भोजने

Hint:

‘अन्ते’ पदेन सह सम्बन्धं दर्शयितुं षष्ठी विभक्तिः प्रयुज्यते।

Answer 1

The Correct Option is A

सोपानम् 1: नियमस्य स्मरणम्:
‘अन्ते’ इति पदेन सह यस्य अन्तः कथ्यते, तस्मिन् सम्बन्धबोधार्थं षष्ठी विभक्तिः भवति।
‘षष्ठी शेषे’ इति नियमः अत्र स्मर्तव्यः।

सोपानम् 2: वाक्ये प्रयोगः:
‘___ अन्ते च वारि अमृतं भवति’ इत्यस्य अर्थः ‘भोजनस्य अन्ते जलम् अमृतं भवति’ इति।
अतः ‘भोजन’ शब्दस्य षष्ठ्येकवचनं ‘भोजनस्य’ इति उचितम्।

सोपानम् 3: अन्यविकल्पानां निरासः:
‘भोजनेन’ तृतीया, ‘भोजनात्’ पञ्चमी, ‘भोजने’ सप्तमी अस्ति; ‘भोजनेन अन्ते’ इत्यादयः प्रयोगाः अर्थसङ्गतिं न कुर्वन्ति।

अन्तिमं समाधानम्:
सम्यग् उत्तरं (1) ‘भोजनस्य’ इति।